O godzinie 3.45 w czwartek (24 lutego) Rosja rozpoczęła inwazję na Ukrainę. Została ona zaatakowana od strony Rosji i Białorusi. Wojska weszły do obwodów: donieckiego i ługańskiego. Ukraińskie miasta na wschodzie zostały zbombardowane. Ostrzelany został Charków, Donieck i Odessa. Prezydent Wołodymyr Zełenski wprowadził stan wyjątkowy w całym kraju.
Ten artykuł czytasz w ramach bezpłatnego limitu

Prezydent Rosji Władimir Putin ogłosił rozpoczęcie operacji wojskowej we wschodniej części Ukrainy o godzinie 3:45 czasu polskiego w telewizyjnym orędziu.

Wojna na Ukrainie [RELACJA NA ŻYWO]

Wojna na Ukrainie. Joe Biden: "niesprowokowany i nieuzasadniony atak"

Putin swoją decyzję argumentował "zagrożeniem ekspansją NATO", którą uważa za "nie do zaakceptowania". Zapowiedział "demilitaryzację i denazyfikację" Ukrainy i dodał, że Rosja nie planuje jej okupować. Przestrzegł inne kraje, że jakakolwiek próba powstrzymania rosyjskiej interwencji doprowadzi do konsekwencji, jakich nie widziały.

Zaledwie kilka chwil po zakończeniu orędzia rozległy się eksplozje w Kijowie. Wybuchy były słyszane także w Charkowie i Doniecku. Desant morski miał nastąpić w Odessie i Mariupolu. Według agencji Interfax rosyjska armia atakuje obiekty wojskowe w całej Ukrainie, są pod obstrzałem rakietowym.

Po wystąpieniu Putina prezydent USA Joe Biden wydał oświadczenie, w którym stwierdził, że Rosja przeprowadziła "niesprowokowany i nieuzasadniony atak" na naród ukraiński.

Ukraina zamknęła całą przestrzeń powietrzną dla samolotów cywilnych. Wołodymyr Zełenski, prezydent Ukrainy wprowadził stan wyjątkowy w całym kraju.

Przewodnicząca Komisji Europejskiej Ursula von der Leyen oznajmiła. "Zdecydowanie potępiamy nieuzasadniony atak Rosji na Ukrainę. W tych czarnych godzinach nasze myśli są z Ukrainą i niewinnymi kobietami, mężczyznami i dziećmi, gdy stoją w obliczu tego niesprowokowanego ataku i strachu o swoje życie. Pociągniemy Kreml do odpowiedzialności - napisała von der Leyen na Twitterze. Podobne wpisy zamieścili też przewodniczący Rady Europejskiej Charles Michel i wysoki przedstawiciel Unii ds. zagranicznych Josep Borrell.

Po godz. 6 prezydent Andrzej Duda napisał na Twitterze: "Mimo wysiłków wspólnoty międzynarodowej, Ukraina padła ofiarą brutalnej, niesprowokowanej i nieusprawiedliwionej rosyjskiej napaści. Współdziałamy z naszymi sojusznikami z NATO oraz UE, wspólnie odpowiemy na rosyjską brutalną agresję i nie pozostawimy Ukrainy bez wsparcia".

Rzecznik rządu Piotr Müller stwierdził, że konieczne jest wzmocnienie wschodniej flanki NATO. Komitet ds. Bezpieczeństwa Narodowego i spraw Obronnych polecił Stałemu Przedstawicielowi przy NATO złożenie wniosku o uruchomienie art. 4 Traktatu Waszyngtońskiego. Zgodnie z tym artykułem "strony będą się wspólnie konsultowały, ilekroć, zdaniem którejkolwiek z nich, zagrożone będą integralność terytorialna, niezależność polityczna lub bezpieczeństwo którejkolwiek ze Stron". Jego zastosowanie nie ma realnego wymiaru militarnego, ale to ważny mechanizm polityczny. W historii NATO artykuł 4. był już kilkakrotnie wykorzystywany, m.in. z inicjatywy Turcji w czasie jej konfliktu z Syrią.

Wezwanie do Białorusinów o wsparcia Ukrainy

Oświadczenie "w związku z agresją Rosji i reżimu Łukaszenki przeciwko Ukrainie" w czwartkowy poranek wydał szef Ludowego Departamentu Antykryzysowego Białorusi Paweł Łatuszka (na emigracji; to m.in. były ambasador Białorusi w Polsce, obecnie jeden z liderów białoruskiej opozycji).

Czytamy w nim: „Narodowa Administracja Antykryzysowa Białorusi zdecydowanie potępia akt agresji wojskowej Federacji Rosyjskiej przeciwko Ukrainie. Solidaryzujemy się z Ukraińcami i wspieramy ich w tej trudnej historycznej chwili. Ukraina walczy teraz nie tylko o swoją integralność terytorialną, ale walczy o wolność dla całej Europy. Białoruski naród nigdy nie walczył z Ukraińcami, a dziś Białorusini też są przeciw wojnie. Dyktator Łukaszenko stał się wspólnikiem Putina, zapewniając terytorium Białorusi do rozmieszczenia wojsk. Reżim Łukaszenki i osobiście dyktator również ponoszą pełną odpowiedzialność za agresję wojskową przeciwko Ukrainie. Winni powinni ponieść międzynarodową odpowiedzialność prawną za czyny naruszające prawo międzynarodowe. Wzywamy wszystkich Białorusinów do wsparcia Ukrainy! Białorusini, współobywatele! Junta wojskowa pod wodzą dyktatora Aleksandra Łukaszenki stwarza zagrożenie dla naszej państwowości i suwerenności. W tej historycznej chwili naród białoruski musi dokonać cywilizacyjnego wyboru - czy chcemy żyć w suwerennym kraju, w którym przestrzegane są prawa i wolności człowieka, w państwie, które określa własną politykę zewnętrzną i wewnętrzną, czy chce mieć status satelity Federacji Rosyjskiej. Tylko białoruski naród może ochronić niepodległość Białorusi! Chwała Ukrainie! Niech żyje Białoruś!".

Wojna na Ukrainie. Putin "zapisze się jako zbrodniarz wojenny"

Rzeczniczka Straży Granicznej ppor. Anna Michalska przed godz. 7 pytana przez nas o ocenę sytuację w związku z wojną na Ukrainie i w tym kontekście także na granicy polsko-białoruskiej odparła, żebyśmy się w tej sprawie kontaktowali wyłącznie z MSWiA.

Polski MSZ wzywa, by wszyscy obywatele RP przebywający na Ukrainie natychmiast wrócili do kraju.

Rano do sytuacji odnieśli się niektórzy lokalni podlascy politycy.

Podlaski poseł PO Robert Tyszkiewicz (przewodniczący parlamentarnego zespołu ds. Białorusi) na Facebooku napisał: „Tuż u granic Polski wybuchła wojna o niepodległość Ukrainy. Putin zaatakował dziś haniebnie naszego sąsiada z terytorium Rosji i Białorusi. Ostrzeliwane są największe miasta. To jest także wojna o niepodległość Polski. Musimy żądać, by odpowiedź Zachodu była miażdżąca i wszystkim, co mamy, wspierać Ukrainę. Decyduje się przyszłość naszego świata". W kolejnym wpisie dodał: "Inwazja Rosji na Ukrainę prowadzona jest także z terytorium Białorusi przy wsparciu wojsk białoruskich. Dlatego reżim Łukaszenki musi zostać objęty tym samym poziomem sankcji, co Kreml. Zdradziecki atak na pobratymczy naród ukraiński na zawsze wpisuje Łukaszenkę do księgi hańby w historii naszej części Europy".

Przewodniczący PO w Podlaskiem poseł Krzysztof Truskolaski zamieścił wpis: "Rozpoczęła się wojna! Rosja zaatakowała Ukrainę co jest bezprecedensowym działaniem Władimira Putina. Apeluje do Państw Zachodu o potępienie działań Rosji i stanowcze sankcje!".

Paweł Krutul, poseł Lewicy (m.in. członek sejmowej komisji obrony narodowej) stwierdził: "Dziś nad ranem Rosja zaatakowała Ukrainę, trwają bombardowania, giną ludzie. PUTIN zapisze się w historii jako ZBRODNIARZ WOJENNY!! NIE dla wojny".

Wojna na Ukrainie. Manifestacja w Białymstoku

Białostoczanie i białostoczanki na portalach społecznościowych skrzykują się, aby publicznie zaprotestować przeciwko wojnie na Ukrainie. Początek manifestacji o godz. 17 na Rynku Kościuszki (od strony fontanny). Akcję protestacyjną zapowiedzieli też na godz. 18 przed konsulatem białoruskim w Białymstoku przedstawiciele białoruskiej diaspory.

Po godz. 8 Kamila Ausztol z biura wojewody podlaskiego przyznała, że działania w związku z wcześniej napiętą sytuacją na Ukrainie wojewódzki sztab kryzysowy podejmuje "od dłuższego czasu". Tu wspomniała o przygotowaniach do przyjęcia uchodźców, którzy w związku z wojną mogą trafić także do naszego regionu. Zapytana konkretnie ilu z nich w Podlaskiem mogłaby zostać przyjętych, nie umiała odpowiedzieć. Tak jak nie było informacji w ogóle w tym momencie (w kilka godzin po ataku Rosji), jakie działania podejmuje wojewoda podlaski w związku z tą wojną.

Do sytuacji w związku z wybuchem wojny na Ukrainie odniósł się prezydent Białegostoku Tadeusz Truskolaski (to także prezes Unii Metropolii Polskich i sekretarz generalny rady politycznej Ruchu Samorządowego Tak! Dla Polski").

W rozmowie z „Wyborczą" powiedział: - Sytuacja ta budzi grozę. Historia się powtarza, jest podobna do tej, kiedy Hitler na prośby Niemców sudeckich przeszedł ich „oswobadzać". Dzisiaj Putin używa takiej samej retoryki i jest to tylko pretekst do agresji. Putin chce zrealizować swoje wielkomocarstwowe ambicje. Jest to zagrożenie dla światowego pokoju.

Prezydent Truskolaski na godz. 12 zwołał posiedzenie miejskiego sztabu kryzysowego, aby postawić wszystkie służby w stan gotowości. Z kolei UMP (12 prezydentów największych miast) ma wystąpić z pilnym pismem do ministra spraw wewnętrznych i administracji, aby zostały przygotowane podstawy finansowo - prawne wsparcie dla samorządów, jeśli chodzi o pomoc ewentualnym uchodźcom z Ukrainy. Jak mówi Truskolaski, Białystok byłby gotów przyjąć ich „proporcjonalnie do możliwości".

W sumie Białystok dysponuje zapleczem pozwalającym przyjąć około 5 tysięcy ukraińskich uchodźców.

Sytuację na Ukrainie na portach społecznościowych skomentował marszałek podlaski Artur Kosicki (szef białostockich struktur PiS): "Czarny i smutny dzień dla Europy. Rosyjski atak na Ukrainę jest pogwałceniem wszelkich zasad prawa międzynarodowego. Dziś widzimy prawdziwą twarz Federacji Rosyjskiej i jej przywódcy, który postawił sobie za cel odbudowę imperium. Przed tą prawdziwą twarzą, której od wielu lat nie chciały dostrzec państwa Zachodu ostrzegał śp. Prezydent Lech Kaczyński 14 lat temu podczas inwazji na Gruzję". Do wpisu dołączył zdjęcie Lecha Kaczyńskiego i cytat z jego wypowiedzi: "Świetnie wiemy, że dziś Gruzja, jutro Ukraina, pojutrze państwa bałtyckie, a później może i czas n mój kraj, na Polskę!".

Wojna na Ukrainie. "Putin jest bestią, który nie ma Boga w sercu"

Z trwogą do sytuacji na Ukrainie odniósł się o. Andrzej Zalewski, proboszcz parafii ku czci Trójcy Świętej Ukraińskiego Kościoła Grekokatolickiego w Białymstoku: 

- To dla nas ogromny wstrząs, choć tak naprawdę Rosja prowadzi wobec Ukrainy wojnę już od ośmiu lat, teraz to jej nowy, tragiczny etap. Putin zapowiedział, że się w swojej agresji nie zatrzyma i słowa dotrzymuje. To jest przerażające. Putin jest bestią, który nie ma Boga w sercu. Służył bestii już w czasach ZSRR i teraz jej służy, karmi się krwią niewinnych ludzi.

Dodał: - Kościół grekokatolicki na Ukrainie może spodziewać się najgorszego. Jest przez Putina znienawidzony, bo łączy Wschód z tak znienawidzonym przez niego Zachodem.

Solidarność z Ukraińcami wyrażają też organizacje pomocowe, które niosą pomoc uchodźcom na granicy polsko - białoruskiej. Jedna z nich - "Chlebem i Solą" na Facebooku opublikowała wpis: "Jesteśmy solidarni z Ukraińcami i Ukrainkami. Zrobimy, co w naszej mocy, by pomóc tym, którzy będą szukać u nas schronienia! Jednocześnie oczekujemy jednoznacznych działań solidarnościowych ze strony polskiego rządu wobec wszystkich nowoprzybywających uchodźców i uchodźczyń".

Bezpłatną pomoc prawną i psychologiczną uchodźcom z Ukrainy zaoferowała m.in.: Fundacja "MultiOcalenie" (współtworzą ją uchodźczynie, imigrantki i repatriantki z obszaru postradzieckiego. Ogłoszono: "Jeśli chcesz skonsultować możliwość przemieszczania się bliskich do Polski, pomożemy Ci z informacjami na temat procedury uchodźczej na polskiej granicy! Proszę dzwonić pod numer telefonu +48 797 433 021".

Po południu kierownictwo MSWiA ogłosiło, że w województwach lubelskim i podkarpackim powstało 9 tzw. punktów recepcyjnych dla uchodźców z Ukrainy. Stąd mają być kierowani także do innych województw, w tym także do Podlaskiego.

W sieciach już przed południem zaczęły pojawiać wiadomości, jak ta od jednej z mieszkanek Podlaskiego: "Słuchajcie potrzebuje pilnej pomocy. Nie jestem w stanie się nigdzie dodzwonić, a tam, gdzie się oddzwaniam odsyłają w miejsca, w których nikt nie odbiera... Mój pracownik (obywatel Ukrainy) razem z żoną przebywają w Polsce, sytuacja jest tragiczna. Jego dziecko przebywa na Ukrainie z babcią. Niedaleko domu było bombardowanie, nie mają już szyb w oknach, drzwi po wybuchu wyrzuciło. No i tu pojawia się pytanie czy dwie niespokrewnione osoby będą mogły przewieźć dziecko przez naszą granice, jeżeli na przejściu odbierze je matka? Ojciec dziecka nie może, bo ściągną go zaraz do wojska. Mój mąż będzie z matką dziecka".

Czytaj ten tekst i setki innych dzięki prenumeracie
Wybierz prenumeratę, by czytać to, co Cię ciekawi 
Wyborcza.pl to zawsze sprawdzone informacje, szczere wywiady, zaskakujące reportaże i porady ekspertów w sprawach, którymi żyjemy na co dzień. Do tego magazyny o książkach, historii i teksty z mediów europejskich.
Więcej
Komentarze
Zaloguj się
Chcesz dołączyć do dyskusji? Zostań naszym prenumeratorem
Jakie realne działania podjął tzw. rząd i tzw. prezydent celem wsparcia Ukrainy?
Gdzie i ile przygotowano szpitali dla rannych w wyniku działań wojennych? (należy się liczyć, że w szpitalach na Ukrainie może zabraknąć miejsca lub będzie tam zbyt niebezpiecznie)
Gdzie są przygotowane miejsca dla uchodźców z Ukrainy? Ile tych miejsc przygotowano? Czy spełniają ludzkie standardy przebywania?
już oceniałe(a)ś
7
1
Co z konsulatem agresora w Białymstoku? Jak może działać placówka dyplomatyczna zbrodniarzy w demokratycznym mieście?
Ściągnąć naszych obywateli zza wschodniej granicy i ją natychmiast zamknąć. Żaden transport materiałów wspomagających mordowanie niewinnych ludzi nie może przejść przez Polskę na wschód. Żaden ruski czy białoruski tir nie powinien dalej jechać.
już oceniałe(a)ś
1
0
3.45? Godzinę wcześniej niż Hitler...
już oceniałe(a)ś
0
0