Ten artykuł czytasz w ramach bezpłatnego limitu

Prawdziwi pasjonaci i miłośnicy historii, nie zważając na zimno i deszcz, co roku proszą o datki na renowację pomników. Nie omijajmy ich. Spiesząc na groby bliskich, pamiętajmy też o innych.

Zabytkowy farny

W dniu Wszystkich Świętych, 1 listopada, kwestujący pojawią na najstarszym cmentarzu rzymskokatolickim w Białymstoku, w którym nie brakuje przepięknych pomników. Kwesta będzie naprawdę wielka – zbierać datki będzie blisko 120 osób. Wśród nich: artyści, historycy, społecznicy, esperantyści, harcerze, lekarze, prawnicy, wykładowcy, aktorzy Teatru Dramatycznego i Białostockiego Teatru Lalek.

Cmentarz FarnyCmentarz Farny MARCIN ONUFRYJUK

Pojawią się też rekonstruktorzy – w strojach z epoki – m.in. członkowie Grupy Wschód oraz członkowie Koła Żołnierzy 10 Pułku Ułanów Litewskich i Ich Rodzin.

Kwesta odbędzie się w godz. 10-16, organizuje ją Międzynarodowe Stowarzyszenie Białostoczan z Elżbietą Kozłowską-Świątkowską na czele.

Rajcy, kupcy, fabrykanci. Oni tworzyli to miasto. Wędrówka wśród mogił

Wasilków: archanioły dmą w trąby

W Wasilkowie zbiórka odbędzie się po raz 16. Jej koordynatorem jest Sebastian Ptaszyński, akcję wspiera ks. proboszcz Jan Pochodowicz, w zbiórce od samego początku pomaga też Mirosław Bielawski, obecny burmistrz Wasilkowa. Miasteczko słynie z cmentarza, na którym wiele jest potężnych kilkumetrowych figur, które zaczynają się powoli rozsypywać.

Cmentarz FarnyMARCIN ONUFRYJUK

Takich potężnych aniołów i scen pasyjnych nie znajdziemy chyba na żadnym innym podlaskim cmentarzu. Tworzą oryginalny wystrój wasilkowskiej nekropolii i nadają jej własny charakter. Dla mieszkańców są zaś czymś w rodzaju symbolu Wasilkowa. Rzeźby liczą sobie pół wieku, a ich autorem był miejscowy proboszcz ks. Wacław Rabczyński. W kilku częściach wasilkowskiego cmentarza ustawił on potężne figury piaskowe, przedstawiające sceny pasyjne, czaszki, kamienne urny i olbrzymich archaniołów dmących w trąby. Rzeźbom szkodzi woda i mróz.

Wasilkowskie rzeźby nie są może zbyt stare, ale wartość sentymentalną mają wielką. Na pewno robią wrażenie. Niektóre mierzą nawet trzy metry.

Zbiórka na wasilkowskim cmentarzu odbędzie się 1 listopada w godz. 8-16. Okazja do złożenia ofiary na renowację rzeźb będzie także 2 listopada. Jeśli ktoś chciałby zostać kwestującym, powinien kontaktować się z Sebastianem Ptaszyńskim pod numerem tel. 533193150.

Łomża: Piękne dwa stulecia

Już po raz 28. kwestujących spotkać będzie też można na zabytkowym cmentarzu w Łomży. Przez cały dzień zbierać będą datki, które pomogą w odbudowie nagrobków dwóch łomżyńskich rodzin związanych z ruchem niepodległościowym i Polską Organizacją Wojskową.

W tym roku kwestę koordynuje Józef Babiel. Jak do tej pory udało się uratować ponad 250 pomników, znajdujących się na tym jednym z najstarszych cmentarzy w kraju. Liczy 216 lat!

To jedna z najbardziej wiekowych nekropolii w Polsce. Na pewno starsza od Pere Lachaise w Paryżu. A na Podlasiu na pewno najstarsza i najpiękniejsza.

Łomżyński cmentarz jest wyjątkowy – aż pół tysiąca nagrobków to obiekty zabytkowe, o wielkiej randze artystycznej, zróżnicowane pod względem stylowym (klasycystycznym, neogotyckim, eklektycznym, neorenesansowym). Najstarszym nagrobkiem jest pomnik radcy prefektury Departamentu Łomżyńskiego Seweryna Bończy-Skarżyńskiego z 1814 roku.

Na cmentarzu spoczywają też m.in. powieściopisarz Feliks Bernatowicz – autor „Pojaty, córki Lizdejki”, Jakób Waga – sławny botanik, profesor nauk przyrodniczych i autor „Flory Polskiej”, Alfons Budziński – pierwszy archeolog północno-wschodniej Polski.

Jerzy Waldorff łomżyński cmentarz stawiał zaraz za warszawskimi Powązkami

Czytaj ten tekst i setki innych dzięki prenumeracie

Wybierz prenumeratę, by czytać to, co Cię ciekawi

Wyborcza.pl to zawsze sprawdzone informacje, szczere wywiady, zaskakujące reportaże i porady ekspertów w sprawach, którymi żyjemy na co dzień. Do tego magazyny o książkach, historii i teksty z mediów europejskich. Zrezygnować możesz w każdej chwili.