Ten artykuł czytasz w ramach bezpłatnego limitu

To tylko niektóre z wystaw, jakie otwarto w ciągu ostatnich kilku dni w Białymstoku w ramach Międzynarodowego Festiwalu Fotografii "Interphoto". Zaledwie drobna część – w ciągu pięciu dni odbyło się blisko 20 wernisaży. A będzie ich jeszcze prawie drugie tyle. Jest jednak czas, by na wszystkie wystawy w różne białostockie miejscówki się wybrać – prace będzie można oglądać około miesiąca.

Znalezione na ulicy

W festiwalu, organizowanym co dwa lata w Białymstoku przez Forum Fotografii i Multimediów, bierze udział blisko 200 uczestników z kilkunastu krajów. To przekrój twórczości artystów z różnych zakątków świata i świetna okazja, by zobaczyć, jak różne oblicze ma współczesna fotografia.

Współczesna fotografia lwowska w Centrum im. ZamenhofaWspółczesna fotografia lwowska w Centrum im. Zamenhofa AGNIESZKA SADOWSKA

Organizatorzy proponują wystawy fotografii klasycznej, zanurzonej w przeszłości, ale i abstrakcyjnej. Do tego projekty, które dowodzą, że fotografia może wyjść poza powszechnie przyjęte ramy.

Augustis 2.0. Przedwojenny Białystok zdigitalizowany w sieci

To więc nie tylko zapis współczesnej codzienności. To też skok w przeszłość, sięgnięcie po prace innego autora i poprzez odpowiednią aranżację przetworzenie ich na nowo.

Taka jest poniekąd wystawa Andrija Bojarova, pokazywana w Centrum im. Zamenhofa. Fotograf źródła do swojej wystawy znalazł, jak sam mówi, w dziwnych okolicznościach na ul. Tallinna. To przedwojenne negatywy nieznanego autora, w liczbie około 250, z których Bojarov stworzył wystawę będącą uporządkowaną opowieścią. Wybrał zaledwie 12 zdjęć, ale o ogromnej sile wyrazu.

Wystawa Andrija Bojarova w Centrum im. ZamenhofaWystawa Andrija Bojarova w Centrum im. Zamenhofa AGNIESZKA SADOWSKA

Portrety anonimowego dziecka, portrety małego chłopca, wreszcie niezwykle tajemniczy portret dwóch młodzieńców posępnie patrzących w obiektyw. Współczesnego widza i bohaterów fotografii dzieli co najmniej 80 lat. A jednak fotografie mają w sobie taką siłę, że trudno oderwać od nich wzrok. W rękach Bojarova przestały być zestawem fotografii rejestrujących codzienność. Stały się artystycznym przetworzeniem pewnej sytuacji.

Dobór takich a nie innych prac, ascetyczność wystawy, wielkie formaty – wszystko to powoduje, że zdjęcia zyskują jeszcze inną jakość, niż gdybyśmy oglądali je w pudełku z negatywami. Są w pewnym sensie wyabstrahowane z historycznego kontekstu, stają się instalacją, dryfującym niezależnym, choć ciągle spójnym monolitem.

Amelia najlepsza. Setki zdjęć na Warszawskiej 79a

Slavik na wybiegu

Bojarov jest też kuratorem drugiej wystawy prezentowanej w Centrum im. Zamenhofa. To „Znani – nieznani. Fotografia lwowska po roku 2000”. Oglądać tu można fotografie wykorzystujące technologie cyfrowe, kolaże, inspiracje awangardą.

Ale są też klasyczne portrety – choćby te Jurko Djaczyszyna. Fotograf wykleja ścianę zdjęciami z cyklu „Slavik’s Fashion”.

Współczesna fotografia lwowska. Wystawa Jurko Djaczyszyna w Centrum im. Zamenhofa. Portrety bezdomnego SlavikaWspółczesna fotografia lwowska. Wystawa Jurko Djaczyszyna w Centrum im. Zamenhofa. Portrety bezdomnego Slavika AGNIESZKA SADOWSKA

W najbardziej znanych miejscach dla lwowian sfotografował bezdomnego, tytułowego Slavika w jego niezwykłych strojach – parodiując niejako sesje zdjęciowe zamieszczane w prestiżowych magazynach mody. Podobno Slavik nie przyjaźni się z nikim, podobno codziennie przychodzi na rynek w innym stroju, zmieniając się jak kameleon...

Uśmiechających się muzułmanów w meczetach amerykańskich i niemieckich sfotografował Nassim Hadnj-Benali (wystawa w Białostockim Teatrze Lalek). Pochodzący z Turcji Ormianin Öncü Hrant Gültekin, który rezyduje w Berlinie, w MDK-u pokazuje miejsca, w których niegdyś były ormiańskie cmentarze. Dziś nie ma po nich ani śladu – za to rozpanoszyły się w ich miejscu gigantyczne boiska, supermarkety, stadiony.

W Galerii im. Sleńdzińskich (ul. Wiktorii 5) zobaczyć można wystawę prac Bogdana Konopki, artysty tworzącego i mieszkającego w Paryżu.

Białystok. Festiwal Interphoto, wystawa Bogdana KonopkiBiałystok. Festiwal Interphoto, wystawa Bogdana Konopki Fot. Grzegorz Dąbrowski

W Galerii R5 (ul. Raginisa 5) oglądać można abstrakcyjne fotografie leśne Janusza Połoma, a w campusie uniwersyteckim zebrano kilka wystaw zbiorowych, m.in. studentów szkół filmowych i debiutantów prezentowanych na łamach pisma DOC. Z kolei w foyer kina Forum – wystawę Istvana Halasa z Węgier.

Oglądać też można prace tych największych – m.in. nestora litewskiej fotografii Antanasa Sutkusa („Twarze Litwy” w Muzeum Podlaskim) i słowackiego fotografa i filmowca Martina Kollara (w operze).

Ludzie Litwy. Wystawa zdjęć Antanasa SutkusaLudzie Litwy. Wystawa zdjęć Antanasa Sutkusa AGNIESZKA SADOWSKA

Usiądź sobie przy stoliku

To były intensywne dni – wernisaże to jedno, a dodatkowe działania, wprowadzone po raz pierwszy do programu festiwalu to drugie.

Tegoroczną nowinką jest Portfolio Review. To możliwość spotkania, poddania się ocenie fachowców w szybkim tempie.

Organizatorzy zaprosili 15 recenzentów ze świata fotografii, ze Wschodu i Zachodu. To przedstawiciele galerii, wydawcy prestiżowych magazynów. Młodzi fotografowie, którzy się wcześniej zgłosili i zostali przez kapitułę wybrani, mieli możliwość udziału w 20-minutowych indywidualnych spotkaniach z sześcioma lub 12 recenzentami. W hali wydziału architektury rozstawiono stoliki, przy każdym na chwilę zasiadał Mistrz i uczeń i rozmawiano o przyniesionych fotografiach. Chętnych było bardzo dużo – zgłoszenia i swoje fotografie nadesłało blisko 500 osób. Po selekcji organizatorzy wybrali 33 uczestników.

Białystok. Festiwal Interphoto, wystawa Martina KollaraBiałystok. Festiwal Interphoto, wystawa Martina Kollara Fot. Grzegorz Dąbrowski

– Po raz pierwszy w ramach festiwalu wręczono też Nagrodę Grand Prix. Nadeszło kilkaset zgłoszeń, od Japonii, przez Europę, po Meksyk. Wyłonienie 10 laureatów z tej liczby było bardzo trudne. Dopuszczaliśmy różne projekty, ale selekcja już była twarda – na pierwszym etapie odrzuciliśmy trzy czwarte prac – mówi Hubert Humka, członek Rady Programowej Interphoto.

Grand Prix (10 tys. zł) ma pomóc laureatowi zrealizować przyszłościowy projekt, który w formie indywidualnej wystawy zostanie pokazany podczas następnej edycji festiwalu. A zdobył go Valentyn Odnoviun – za projekt „Nadzór”. Projekt składa się ze zdjęć wykonanych w byłych więzieniach KGB w krajach bałtyckich, na Ukrainie oraz w więzieniach Stasi w Berlinie wschodnim. Wizjer jest jednym z wizualnych kanałów komunikacyjnych, który odsłaniał więźnia, dając możliwość bezpośredniego nadzoru.

Granice tolerancji

W tym roku festiwalowi przyświeca hasło „Granice tolerancji” i wokół tego właśnie klucza zebrano prace artystów opowiadających o doświadczeniu granicy.

– Festiwal oparty jest na Białymstoku. Jesteśmy przygranicznym miastem i to jest kluczowe – pojęcie granicy. Do tegorocznej edycji zaprosiliśmy artystów, których twórczość pod wieloma względami próbuje się odnieść do problemu granicy jako formy zniewalającej, granicy, którą można przekraczać, i takiej, z którą lepiej uważać. Artyści albo pokazują nowe projekty, albo do swoich wcześniejszych projektów specjalnie dokomponowali prace, które są bliskie tematyce festiwalu – mówił Grzegorz Jarmocewicz, dyrektor artystyczny festiwalu. – Bardzo cieszymy się, że możemy pokazać fotografie Antanasa Sutkusa z Litwy – największego obecnie litewskiego fotografa. To postać wręcz historyczna. Podobnie – wydarzeniem jest wystawa Martina Kollara ze Słowacji, jednego z najwybitniejszych dokumentalistów światowej sławy.

Białystok. Festiwal Interphoto, wystawa Martina KollaraBiałystok. Festiwal Interphoto, wystawa Martina Kollara Fot. Grzegorz Dąbrowski

Łotwę reprezentować będzie Arnis Balcus, Węgry – Istvan Halazs, Czechy – Jan Pohribny działający na polu surrealizmu. Pokazuje widowiskowe prace, wykorzystując efekt długiego czasu naświetlania.

– Nowością i ciekawostką będą niepowtarzalne warsztaty dagerotypu prowadzone przez dwie osoby z Litwy. Niepowtarzalne dlatego, że w Polsce tylko jedna osoba potrafi pracować w tej technologii, a w całej Europie też jest ich niewiele – mówi Grzegorz Jarmocewicz.

Na rynku stanął sporych rozmiarów kubik. To camera obscura, do której będzie można wejść i zobaczyć świat z perspektywy danego urządzenia.

Różne miejscówki

We współorganizację festiwalu włączają się różne instytucje w mieście, dlatego też Międzynarodowy Festiwal Fotografii "Interphoto" zajmuje rozmaite miejscówki – od wydziału architektury, przez białostockie muzea, galerie, domy kultury, kawiarnie, kluby, po operę i kino Helios.

HARMONOGRAM INTERPHOTO 2017

Środa: 13.09.2017

1. Janusz Połom / Galeria R5, ul. Raginisa 5, – godz. 17:00 (czynna: 13.09 – 30.09.2017; wystawę można obejrzeć po wcześniejszym umówieniu się telefonicznym nr 600 280 078, wstęp wolny. Galeria jest niezależna, można ją wesprzeć, wrzucając pieniądze do puszki, która znajduje się w galerii).

2. Nassim M. Hadj-Benali /BTL, Kalinowskiego 1, godz. 18:00 (czynna: 13.09 – 20.10.2017, wystawa dostępna: wt.-śr. 08:00-12:00, czw.-pt. 08:00-12:00 i 15:30 – 19:00, Sob 15:30 – 19:00 oraz godzinę przed każdym spektaklem. Wstęp bezpłatny).

3. DOC!, FFiM,, Michałowski, Studenci Szkoły Filmowej, Kampus Uniwersytecki, ul. Konstantego Ciołkowskiego 1K; godz. 19:00 (czynna: 13.09 – 18.10.2017; wystawy dostępne: wrzesień pn.-pt. 08:00-20:00, październik cały tydzień 08:00 – 20:00, wstęp bezpłatny)

Czwartek: 14.09.2017

1. Bogdan Konopko /Galeria im. Sleńdzińkich, ul. Wiktorii 5, godz. 17:00 (czynna: 14.09 – 08.10.2017; wystawa dostępna w środy, czwartki, piątki i niedziele, w godzinach 11:00-17:00. Wstęp wolny)

2. Istvan Halas / Galeria Foyer Forum, BOK, ul. Legionowa 5 / godz. 18:00 (czynna: 14.09 – 15.10.2017; Wystawa czynna w godzinach pracy kina Forum (14.00-20.00) lub po wcześniejszym umówieniu telefonicznym (tel. 85 746 13 22). Wstęp wolny.

3. Uroczysta Inauguracja Festiwalu. Otwarcia dokona Pan Wiceprezydent Białegostoku Rafał Rudnicki / / BOK/CLZ, ul. Warszawska 19, godz. 19:00

4. Andrij Bojarov / BOK/CLZ, ul. Warszawska 19 / godz. 19:00 (czynna: 14.09 – 15.10.17; Wystawa dostępna od wtorku do niedzieli, w godz. 10.00-17.00. Bilet wstępu na Wystawy czasowe (wszystkie): 4 zł/os. Niedziela – wstęp wolny).

5. Współczesna fotografia ukraińska / BOK/CLZ, ul. Warszawska 19 / godz.19:00 (czynna: 14.09-15.10.17; Wystawa dostępna od wtorku do niedzieli, w godz. 10.00-17.00. Bilet wstępu na wystawy czasowe (wszystkie): 4 zł/os. Niedziela – wstęp wolny)

Piątek: 15.09.2017

1. Obrady Jury Interphoto Grand Prix /SPODKI, ul. Świętego Rocha 14/ godz. 08:00-09.30

2. Portfolio Review/Hala Wystawowa Wydziału Architektury,ul Oskara Sosnowskiego 11 / godz. 10:00 – 14.00 (czynna 15-16.09.2017)

3. Akademia Sztuk Pięknych z Bratysławy, Uniwersytet Artystyczny z Poznania, Wykładowcy Wydziału Architektury PB / Hala Wystawowa Wydziału Architektury, ul Oskara Sosnowskiego 11 / godz. 15:00 (czynna: 15.09 – 06.10.2017; Wystawy dostępne: cały tydzień 10:00 – 20:00, wstęp bezpłatny)

4. Zero – 61 /Muzeum Karnego, ul. Świętojańska 17/ godz. 16:00 (czynna: 15.09 – 15.10.2017; Wystawa dostępna: od wtorku do niedzieli w godz. 9:00 – 17:00. Ceny biletów: 8 zł norm, 4zł ulgowy. Przewodnik dla grupy 24 zł. W niedzielę wstęp wolny).

5. Wykład Lecha Lechowicza / Muzeum Karnego, ul. Świętojańska 17/ godz. 16:30

6. Antanas Sutkus /Muzeum Podlaskie, rynek Kościuszki 10/ godz. 18:00 (czynna: 15.09 – 29.10.2017; Wystawa dostępna: Wt-Nd, w godz. 10:00 – 17:00; (nieczynna w poniedziałki i dni świąteczne).

7. Jan Pohribny /SPODKI, ul. Świętego Rocha 14/ godz. 19:00 (czynna: 15.09 – 13.10.2017; wystawa dostępna Pn-Pt 08:00 – 18:00, wstęp bezpłatny).

8. Grand Prix, wyłonienie zwycięzcy oraz wręczenie nagrody przez wicemarszałka Macieja Żywno /SPODKI,, ul. Świętego Rocha 14/ godz. 20:00 (czynna: 15.09 – 30.09.2017; wystawa dostępna Pn-Pt 08:00 – 18:00, wstęp bezpłatny).

Sobota: 16.09.2017

1.Portfolio Review/Hala Wystawowa Wydziału Architektury,ul Oskara Sosnowskiego 11 / godz. 09:00 – 15:00 (oraz 16.09.2017)

2. Öncü Hrant Gültekin /Galeria Młodych MDK, MDK, ul. Warszawska 79A / godz. 16:00 (czynna: 16.09 – 16.10.2017; Wystawa dostępna: Pn-Nd, 10:00-20:00, wstęp bezpłatny)

3. Wystawa Węgierska Students of University of Kaposvar, Rippl-Ronai Art Faculty /MDK/ godz. 16:30 (czynna: 16.09 – 16.10.2017; Wystawa dostępna dla zwiedzających cały tydzień w godzinach 10:00 – 20:00, wstęp bezpłatny.

4. Wojtek Zawadzki /Muzeum Archidiecezjalne, ul. Warszawska 48 / godz. 17:30 (Wystawa dostępna: pon.,wt.,czw.,pt – godz. 9.00-13.30, śr. – godz. 13.00-17.30, wstęp bezpłatny)

5. AFiP / Opera i Filharmonia Podlaska Europejskie Centrum Sztuki, ul. Odeska 1 / godz. 18:30 (czynna: 16.09 – 15.10.2017; wystawa dostępna codziennie: 10:00 – 20:00, wstęp bezpłatny)

6. Arnis Balcus / Opera i Filharmonia Podlaska Europejskie Centrum Sztuki, ul. Odeska 1 / godz. 18:30 (czynna: 16.09 – 15.10.2017; Wystawa dostępna codziennie: 10:00 – 20:00, wstęp bezpłatny)

7. Martin Kollar /Opera i Filharmonia Podlaska Europejskie Centrum Sztuki, ul. Odeska 1/ godz. 19:00 (czynna: 16.09 – 15.10.2017; Wystawa dostępna codziennie: 10:00 – 20:00, wstęp bezpłatny)

8. Koncert z pokazem slajdów /Opera i Filharmonia Podlaska Europejskie Centrum Sztuki, ul. Odeska 1; godz. 20:00

Niedziela: 17.09.2017

1. Warsztaty reportażu Tomasza Lazara /MDK, Warszawska 79A / godz. 11:00 – 17:00

2. Maria Kapajeva / WOAK Galeria Działu Sztuk Plastycznych, Jana Kilińskiego 8 / godz. 18:30 (czynna: 17.09 – 13.10.2017; wystawa dostępna: Pn-Pt, godz. 08:30 – 15:30, wstęp bezpłatny)

3. Marek Noniewicz / WOAK, sala Różowa I p. Ul. Jana Kilińskiego 8 / godz. 19:00 (czynna: 17.09 – 13.10.2017; Wystawa dostępna: Pn-Pt, godz. 08:30 – 15:30, wstęp bezpłatny)

Poniedziałek: 18.09.2017

1. Środowisko Łomżyńskie /CWK, ul. Kościelana 1A/ godz. 17:00 (czynna: 18.09 – 30.10.2017; Wystawa dostępna: w dni robocze w godzinach 9.00 – 15.00, wstęp bezpłatny)

2. Krzysztof Ligęza „Drzewa-Cienie-Śnienie” /Akademia Medyczna/ godz. 18:00 / czynna: 18.09 – 13.10.2017; Wystawa dostępna we wrześniu Pn-Pt 08:00-16:00. W październiku Pn-Czw 08:00-20:00, Pt 08:00-16:00, Sob 09:00-14:00, wstęp bezpłatny)

Wtorek: 19.09.2017

1. Street Art. Photo Call /Ulica Lipowa – witryny sklepowe/ godz. 17:00 / czynna: 19.09 – 30.09.2017; Wystawa dostępna 24h.

2. Alexander Vasukovich /DKŚ, ul. Jana Kilińskiego 13 / godz. 8:00 / 19.09-19.10. 2017; Wystawa dostępna: Pn-Pt, 10:00-18:00, wstęp bezpłatny)

Sobota-Niedziela: 23-24.09

1. Warsztaty Obróbki Cyfrowej / AFiP, ul. Warszawska 6 / godz. 14:00 – 17: 00

Niedziela: 24.09

1. Wykład: „Nie-oczywistość fotografii / tolerancja odbioru przekazu fotograficznego” / dr Grzegorza Jarmocewicz / FAMA, ul. Legionowa 5 / godz. 18:00

Sobota – Niedziela: 30.09 – 01.10

1. Warsztaty Long & Multi Exposition / AFiP, ul. Warszawska 6 / godz. 12:00 – 18:00

Niedziela: 01.10

1. „Warsztaty w drodze” – prezentacja doktorantów PWSFTViT Bartka Talagi i Piotra Zgierskiego / FAMA, ul. Legionowa 5 / godz. 18:00

Poniedziałek: 02.10

1. Wernisaż wystawy powarsztatowej w Polskim Radio Białystok /CKW, ul. Kościelna 1A / godz. 17:00 / czynna: 02-30.10.2017)

Środa: 04.10.2017, godz. 18:00

1. Wieczór filmowy w kinie HELIOS ALFA, ul. Świętojańska 15

Czwartek-Piątek: 07-08.10 Sobota-Niedziela

1. Warsztaty Dagerotypu / Andrius Penkauskas /ciemnia MDK, ul. Zwierzyniecka 9A/ godz. 10:00 – 15:00 / w dniach: 17-18.09.2017/

Środa: 11.10.2017, godz. 18:00

Wieczór filmowy w kinie HELIOS ALFA, ul. Świętojańska 15

Piątek 13.10.2017, godz. 18:00

1. Wystawa kuratora Adama Mazura „Centralna, Środkowo-Wschodnia/Central by East Central” / Galeria Arsenał, ul Adama Mickiewicza 2/ godz. 18:00 / czynna: 13.10 – 23.11.2017; od wtorku do niedzieli w godzinach 10:00-18:00/. Sobota 14.10.2017, o godz. 11:00

1. oprowadzanie kuratorskie po wystawie „Centralna, Środkowo-Wschodnia / Central by East Central” / Galeria Arsenał, ul Adama Mickiewicza 2

Niedziela 15.10.2017, godz.18:00

1. Kampus Day / Kampus Uniwersytecki, ul. Konstantego Ciołkowskiego 1K; godz. 14:00 – 17.00; Rodzaj spaceru fotograficznego podczas, którego uczestnicy wykonają dużą ilość zdjęć fragmentów budynku. W procesie postprodukcji zostaną one połączone w jedną bryłę na zasadzie działań fotograficznych Davida Hockneya.

2. Wykład dr hab. Sławomira Sikory / FAMA, Legionowa 5 / godz. 18:00

Środa: 18.10.2017, godz. 18:00

1. Wieczór filmowy w kinie HELIOS ALFA, ul. Świętojańska 15

Środa: 25.10.2017, godz. 18:00

1. Wieczór filmowy w kinie HELIOS ALFA, ul. Świętojańska 15

Niedziela: 29.10. 2017, godz. 16:00

1. Piknik z prezentacją konkursu młodzieżowego i pokazem slajdów/ Grill przy amfiteatrze Opery / Opera i Filharmonia Podlaska Europejskie Centrum Sztuki, ul. Odeska 1

Artykuł otwarty w ramach bezpłatnego limitu

Wypróbuj prenumeratę cyfrową Wyborczej

Nieograniczony dostęp do serwisów informacyjnych, biznesowych,
lokalnych i wszystkich magazynów Wyborczej.