Naukowa analiza stanu siedlisk w obszarze Natura 2000 Puszczy Białowieskiej stawia jednoznaczną diagnozę: gospodarka leśna, a więc wycinki i sztuczne nasadzenia drzew, to obecnie największe zagrożenie dla puszczy. WWF Polska i inne organizacje ekologiczne wystosowały list w tej sprawie do premier Szydło i załączyły do niego raport potwierdzający jednoznacznie ten wniosek.
Ten artykuł czytasz w ramach bezpłatnego limitu

Fundacja WWF Polska przygotowała kompleksowy monitoring leśnych siedlisk przyrodniczych na obszarze Natura 2000 Puszczy Białowieskiej (poza Parkiem Narodowym). Dokonano naukowej analizy ich stanu (przygotowanej na zlecenie WWF Polska).

Jak piszą w liście do premier Szydło działacze WWF i innych organizacji ekologicznych, opracowany raport z monitoringu leśnych siedlisk przyrodniczych w obszarze Natura 2000 Puszczy Białowieskiej dotyczy braku realizacji unijnych zobowiązań związanych z ochroną i zarządzaniem obszaru Natura 2000 Puszcza Białowieska i – co zaznaczono w liście do premier – został sporządzony w trosce o stan Puszczy Białowieskiej.

Wyniki badań naukowych jednoznacznie wskazują, że jednym z największych zagrożeń dla siedlisk leśnych będących przedmiotami ochrony jest gospodarka leśna, w tym wycinka i sztuczne nasadzenia drzew.

Puszcza Białowieska
Puszcza Białowieska  AGNIESZKA SADOWSKA

Korniki nie pogarszają stanu siedlisk w Puszczy Białowieskiej

W liście do premier Szydło podkreślono:

"Wobec decyzji Ministra Środowiska i podległych resortowi instytucji, zezwalających na działania niezgodne z polskim prawem, powodujące pogorszenie stanu zachowania chronionych siedlisk leśnych na tym obszarze, zwracamy się do Pani Premier z prośbą o podjęcie stosownych działań. Ponawiamy apel o wsparcie ochrony Puszczy Białowieskiej, w tym niezwłocznej realizacji zobowiązań związanych z ochroną obszaru Natura 2000 Puszcza Białowieska. Podtrzymujemy wcześniejsze deklaracje współpracy w zakresie ochrony Puszczy Białowieskie”.

List do premier podpisała Magdalena Dul-Komosińska, prezes zarządu Fundacji WWF Polska, w imieniu: ClientEarth Prawnicy dla Ziemi, fundacji Dzika Polska, Greenmind, Greenpeace Polska, Ogólnopolskiego Towarzystwa Ochrony Ptaków, Pracowni na rzecz Wszystkich Istot.

W dołączonym do niego 24-stronnicowym raporcie (z szeregiem załączników) oceniono jednoznacznie:

„Stan zachowania leśnych siedlisk przyrodniczych będących przedmiotem ochrony na obszarze Natura 2000 Puszcza Białowieska w większości nie jest właściwy. Dwa główne czynniki wpływające na obniżenie ocen stanu zachowania siedlisk leśnych w Puszczy Białowieskiej to niekorzystny stan stosunków wodno-wilgotnościowych (przesuszenie siedlisk) oraz gospodarka leśna (pozyskanie drewna, sztuczne nasadzenia)”.

Dalej ekolodzy zauważają:

„Gradacja kornika nie pogarsza stanu badanych siedlisk, podobnie jak zamieranie świerków, które jest naturalnym procesem obumierania części drzew. Masową gradację kornika i obumieranie całych drzewostanów obserwowano w siedliskach najsilniej przekształconych przez gospodarkę leśną”.

Puszcza Białowieska
Puszcza Białowieska  AGNIESZKA SADOWSKA

Niezbędne martwe drewno

Monitoring, a w jego wyniku raport, został przeprowadzony zgodnie z założeniami Państwowego Monitoringu Środowiska. Celem badania była ocena, w jakim stanie są siedliska leśne w Puszczy Białowieskiej oraz jakie czynniki mają na nie największy wpływ. Jest to jedyne dostępne opracowanie pokazujące tak szczegółowo stan zachowania siedlisk tego obszaru oraz czynniki wpływające na ich degradację.

W raporcie wskazane są dwa główne czynniki wpływające na obniżenie ocen stanu zachowania siedlisk leśnych w Puszczy Białowieskiej: przesuszenie siedlisk oraz gospodarka leśna.

Przesuszanie siedlisk może być związane z wpływem zmian klimatycznych, które wpływają na całą Polskę, w tym na puszczę – zmiany częstotliwości opadów, brak odpowiedniej kumulacji wody w postaci śniegu i spadek poziomu wód gruntowych. Może na nie wpływać także szkodliwa działalność człowieka taka jak melioracje i prostowanie koryt rzecznych.

Z kolei gospodarka leśna (wycinka i sztuczne sadzenie nowych drzew) upraszcza strukturę lasu i powoduje niedobór martwego drewna. Martwe drewno jest niezbędne nie tylko do przeżycia wielu rzadkich gatunków, które się w nim chronią i żywią, ale też dla zdrowia oraz dobrej kondycji całego lasu.

Puszcza Białowieska, okolice Czerlonki, Zwały ściętych drzew
Puszcza Białowieska, okolice Czerlonki, Zwały ściętych drzew  Fot. Grzegorz Dąbrowski

Kornik naturalnym elementem

– Wycinka starodrzewów i sztuczne nasadzenia drzew oraz usuwanie martwego drewna nie mają nic wspólnego z ochroną przyrody i ochroną siedlisk leśnych w Puszczy Białowieskiej – mówi dr hab. Anna Orczewska z wydziału biologii i ochrony środowiska Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach. I dodaje: – Gospodarka leśna negatywnie wpływa na stan zachowania siedlisk naturowych w puszczy, co jasno pokazuje raport WWF.

Dokumentując to, że bezzasadne jest motywowanie wycinki działaniami korników, stwierdzono w raporcie, iż w tych częściach puszczy, gdzie ingerencja człowieka była minimalna, badacze odnotowali tylko pojedyncze drzewa zaatakowane przez korniki. Masowa gradacja korników i obumieranie całych połaci lasu faktycznie mają miejsce w puszczy, ale zachodzą w miejscach, gdzie gospodarka leśna (wycinka i sztuczne nasadzanie) była najintensywniejsza.

– Zamieranie świerków spowodowane gradacją korników nie wpływa na pogorszenie stanu naturowych siedlisk leśnych – szczególnie łęgów i grądów, gdzie świerki stanowią domieszkę. Wręcz przeciwnie, cykliczne gradacje korników są naturalnym procesem powodującym obumieranie części drzew, tworzenie luk dla nowych pokoleń drzew i uzupełnianie zasobów rozkładającego się martwego drewna. Zamierające i martwe drzewa są jednym z ważniejszych składników lasów o charakterze naturalnym, siedliskiem wielu gatunków zwierząt i grzybów związanych ze starymi lasami – mówi dr Anna Kujawa z Instytutu Środowiska Rolniczego i Leśnego PAN w Poznaniu.

– Korniki są naturalnym elementem puszczy kształtującym ją od wieków – podsumowuje naukowiec.

Czytaj ten tekst i setki innych dzięki prenumeracie
Wybierz prenumeratę, by czytać to, co Cię ciekawi 
Wyborcza.pl to zawsze sprawdzone informacje, szczere wywiady, zaskakujące reportaże i porady ekspertów w sprawach, którymi żyjemy na co dzień. Do tego magazyny o książkach, historii i teksty z mediów europejskich.
Więcej
    Komentarze
    Zaloguj się
    Chcesz dołączyć do dyskusji? Zostań naszym prenumeratorem
    Ja myślę, że tu po prostu wystarczy sprawdzić, kto i ile dokładnie na tym rżnięciu zarabia.
    już oceniałe(a)ś
    0
    0
    Do kogo z tą gadką? Logiczne argumentowanie nie przekona Szyszki. To są fakty naukowe znane specjalistom od nie tak dawna może, ale napewno nie od wczoraj. Szyszce chodzi o a. kasę za drewno, b. pokazanie faka ekologom i lewakom, c. dominację nad światem przyrody, której człowiek jest "dobrym gospodarzem" wg. wizji Szyszki, dla jej dobra może więc rżnąć i strzelać, regulować i ... niszczyć. Ci ludzie rozumieją tylko język siły i przemocy a tak się składa, że jak narazie nie ma na nich mocnych. To się oczywiście prędzej czy później zmieni, ale pobojowisko po nich zostanie :( A o naturalnych procesach w lesie można sobie poczytać w "Sekretnym życiu drzew". Wszystko po tej lekturze staje się jaśniejsze, tylko że i bardzo smutne...
    już oceniałe(a)ś
    0
    0
    Szydło jest przewidywalna: "nie ma zgody na brak wycinki"
    już oceniałe(a)ś
    0
    0
    należy nagłośnić wszędzie kto kupuje drewno z puszczy... wyśmiać te firmy, że robią meble z próchna dopiero w tym tygodniu dowiedziałam się, że takie meble np sprzedawała Ikea.. ludzie powinni zacząć oddawać te które kupili jako felerne nie będzie kasy za sprzedane drewno to nie będzie wycinki to my możemy zatrzymać wycinkę... nie kupując tego drewna
    już oceniałe(a)ś
    0
    0
    Pokonac kornika wycinając puszczę za wczasu.. To coś jak okupanci którzy uratowali warszawską starówkę przed zmurszeniem cegły, UNESCO było ok z odbudową, może w Białowierzy tez przejdzie
    już oceniałe(a)ś
    0
    0