Ten artykuł czytasz w ramach bezpłatnego limitu

Jak już pisaliśmy, Trybunał Konstytucyjny 1 czerwca orzekł, że zmiana decyzji rządu PO-PSL przez rząd PiS o powstaniu gminy Grabówka jest niezgodna z Konstytucją i uchylił to postanowienie w trzyosobowym składzie na niejawnym posiedzeniu. Wniosek o zbadanie decyzji PiS złożyła do TK grupa posłów PO, w tym przewodniczący tej partii w Podlaskiem Robert Tyszkiewicz oraz minister spraw wewnętrznych i administracji w rządzie PO-PSL Andrzej Halicki, który bezpośrednio podjął decyzję o ustanowieniu tej gminy – wydzieleniu jej z gminy Supraśl – i był inicjatorem złożenia skargi do TK.

Meldujemy wykonanie zadania

Trybunał postanowił, że rozporządzenie rządu PiS jest niezgodne m.in. z konstytucyjną zasadą pomocniczości państwa oraz faktem, że ustrój terytorialny RP zapewnia decentralizację władzy publicznej. Trybunał odwołał się do zapisów Konstytucji, a za nią do ustawy o samorządzie gminnym przywołując, że zasadniczy podział terytorialny państwa uwzględniać musi więzi społeczne, gospodarcze lub kulturowe i zapewniać jednostkom terytorialnym zdolność wykonywania zadań publicznych. Przywołano też konstytucyjny zapis, że organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa.

Poniedziałkową konferencję prasową posłowie Halicki i Tyszkiewicz zorganizowali przed świetlicą na granicy Sobolewa i Grabówki. Wzięło w niej udział kilkunastu okolicznych mieszkańców, tworzących komitet inicjujący powstanie gminy Grabówka. Przyszli z transparentami: „Wolność gminie Grabówka”, „Nadzieja nigdy nie umiera”.

Poseł Tyszkiewicz zwracał się do nich, zdecydowanie zapewniając:

– Trybunał Konstytucyjny nie pozostawiając żadnych wątpliwości jednoznacznie orzekł, że rozwiązanie gminy Grabówka rozporządzeniem rządu PiS nie ma mocy prawnej i jest sprzeczne z Konstytucją, czyli gmina Grabówka istnieje.

I zwracał się do sołtysa Grabówki Tadeusza Karpowicza:

– Panie sołtysie, meldujemy wykonanie zadania.

Poinformował o zapytaniu poselskim jakie wraz z posłem Halickim złożyli do wojewody podlaskiego Bohdana Paszkowskiego dotyczącego tego kiedy i jak ma być wdrażane w życie rozporządzenie powołujące gminę Grabówka. Obaj pytają kiedy nastąpi wydzielenie jej budżetu i kiedy wojewoda przystąpi do wydzielenia w ramach podziału terytorialnego Grabówki z gminy Supraśl oraz zostanie ustanowiony jej urząd gminy.

– Apelujemy do wojewody, aby wobec nie budzącego wątpliwości, jednoznacznego wyroku TK niezwłocznie przystąpił do czynności powołujących do życia gminę Grabówka – wzywał Tyszkiewicz.

Konferencja prasowa w GrabówceKonferencja prasowa w Grabówce Fot. Maciek Chołodowski

Polska obywatelska istnieje

Poseł Halicki, podkreślał, nawiązując do wyroku TK:

– Bardzo się cieszę, bo Polska obywatelska istnieje. Mam nadzieję, że nie tylko w Grabówce, ale w szerszym wymiarze. Jednak tu jest takie symboliczne miejsce.

Sołtys Karpowicz zaznaczał:

– Wolność jest w nas. Apelujemy, Grabówko wstań z kolan!

Także nawiązywał do rozporządzenia PiS uchylonego przez TK:

– Ustrój zmienił się dawno, ale jak widać metody z tamtych czasów niektórym odpowiadają i pozostały. Miejmy nadzieję, że teraz dadzą nam spokój i nasza gmina będzie się rozwijała i nie tylko sam urząd, ale i nasz kultura, sport i inwestycje. Walcząc o gminę nie walczyliśmy o stołki. Naszym celem była poprawa życia mieszkańców i tańsze koszt ich utrzymania. I tak walczymy nadal i póki zdrowie pozwoli będziemy walczyć nadal.

W końcu zawołał, co zgromadzeni mieszkańcy przyjęli oklaskami:

– Niech żyje Grabówka!

Szatański pomysł

W przesłanym „Wyborczej” stanowisku wojewoda podlaski zapowiedział, że po wyroku TK obecnie czeka na odpowiednie rozporządzenie Rady Ministrów. Nie wyklucza, że rząd ponownie wyda rozporządzenie uchylające decyzję o powołaniu tej gminy. Posłowie Halicki i Tyszkiewicz jednak przypominają, że wówczas musiałby być przeprowadzona cała procedura taka, jaka towarzyszyła powołaniu gminy, a więc m.in. musiałyby odbyć się konsultacje społeczne (brak których w wyroku podniósł także TK).

– To musiałby też być pomysł akceptowalny. To byłby szatański pomysł – skomentował ten wariant Halicki.- Obowiązkiem wojewody jest pomóc, my go nie pytamy „czy” tylko „jak szybko”.

Poseł Tyszkiewicz, dodał:

– To urząd wojewody powinien wykazać inicjatywę, bo to jedyne ciało, które ma prerogatywy do podjęcia działań wykonujących prawo, czyli wdrażania rozporządzenia o powołaniu gminy Grabówka. Apelujemy, panie wojewodo trzeba Grabówce pomóc, aby jak najszybciej rozpoczęła swoją działalność!

Konferencja prasowa w GrabówceKonferencja prasowa w Grabówce Fot. Maciek Chołodowski

Nadzieja na publikację

Rada Ministrów – jak to już bywało – może też po prostu nie opublikować wyroku TK, a więc decyzja przywracająca decyzję o powstaniu gminy Grabówka zawiśnie w próżni.

– Będziemy obserwować tempo publikacji tego wyroku – zapowiedział Tyszkiewicz. – Mamy nadzieję, że Kancelaria Rady Ministrów zrobi to niezwłocznie. TK swoją decyzją pomaga rządowi wycofać się ze złej decyzji. Zachęcam i wojewodę i rząd do działania w zgodzie z Konstytucją i oczekiwaniami mieszkańców gminy Grabówka.

Jerzy Kubiak, przewodniczący grupy mieszkańców inicjującej powstanie gminy Grabówka w poniedziałek złożył w jej imieniu w kancelarii wojewody pismo, w którym apeluje o jak najszybsze, ponowne powołanie pełnomocnika do spraw tworzenia gminy – Ewy Bończak-Kucharczyk. Przy okazji konferencji, posłowie Halicki i Tyszkiewicz poinformowali o powstaniu przy regionalnych strukturach PO Biur Interwencji Obywatelskich. W Białymstoku zostało utworzone jako pierwsze.

– Grabówka pokazuje, że warto wspierać środowiska obywatelskie, ale że też istnieje realna potrzeba ich obrony – zaznaczył szef podlaskiej PO.

W skład gminy Grabówka wchodzą miejscowości Grabówka, Henrykowo, Sobolewo, Sowalny i Zaścianki.

Czytaj ten tekst i setki innych dzięki prenumeracie

Wybierz prenumeratę, by czytać to, co Cię ciekawi

Wyborcza.pl to zawsze sprawdzone informacje, szczere wywiady, zaskakujące reportaże i porady ekspertów w sprawach, którymi żyjemy na co dzień. Do tego magazyny o książkach, historii i teksty z mediów europejskich. Zrezygnować możesz w każdej chwili.